Zgodnie z zasadami systemu ochrony zdrowia w Polsce ubezpieczony ma prawo wybrać poradnię podstawowej opieki zdrowotnej, w której wybierze swojego lekarza rodzinnego, pielęgniarkę środowiskową a także w przypadku wszystkich kobiet dodatkowo położną.
Wyboru takiego można dokonać 2 razy w roku (bez konsekwencji finansowych).
Oczywiście najkorzystniej jest, gdy zachowana jest ciągłość opieki, czyli zmian nie dokonujemy zbyt często.
Aby wybrać lekarza pierwszego kontaktu, pielęgniarkę i położną, pacjent musi w tym celu udać się do ośrodka zdrowia i wypełnić odpowiednią deklarację.
Dla dzieci wyboru dokonują rodzice lub opiekunowie.